Οστεοαρθρίτιδα

Η αρθρίτιδα είναι μια αρκετά συχνή πάθηση η οποία αφορά άτομα κάθε ηλικίας και μπορεί να επηρεάσει διάφορα σημεία των αρθρώσεων και σχεδόν κάθε άρθρωση του σώματος. Μπορεί να προκαλέσει σημαντική βλάβη στις αρθρώσεις και χαρακτηρίζεται κυρίως από πόνο και δυσκαμψία. Υπάρχουν πάνω από 100 μορφές αρθρίτιδας αλλά οι πιο συχνές μορφές είναι η οστεοαρθρίτιδα (ΟΑ) και η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ).

 

Η οστεοαρθρίτιδα (ΟΑ) είναι μία από τις κύριες αιτίες πόνου και αναπηρίας παγκοσμίως. Στην Ελλάδα υπολογίζονται περίπου 1,5 εκατομμύριο άνθρωποι οι οποίοι υποφέρουν από οστεοαρθρίτιδα. Η ΟΑ είναι μία εκφυλιστική νόσος η οποία προσβάλει κυρίως τον αρθρικό χόνδρο (υαλοειδής χόνδρος) καθώς επίσης επηρεάζει και άλλα στοιχεία της άρθρωσης όπως είναι τα οστά, οι σύνδεσμοι και οι μυς. Ο αρθρικός χόνδρος αποτελείται κυρίως από χονδροκύτταρα, κολλαγόνο, νερό και πρωτεογλυκάνες. Έχει πάχος 2 με 4 mm και στερείται νεύρωσης, αιμάτωσης και λεμφικής αγγείωσης και έχει περιορισμένη ικανότητα επούλωσης. Όσο περνάνε τα χρόνια μειώνεται η σύσταση του αρθρικού χόνδρου σε πρωτεογλυκάνες (έλκουν νερό κ.α.) και εν συνεπεία μειώνεται η ενυδάτωση και η αντοχή του. Χωρίς την προστασία των πρωτεογλυκανών οι ίνες του κολλαγόνου διασπόνται στις πιέσεις που δέχονται και προκαλείται εκφύλιση του αρθρικού χόνδρου. Οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις του αρθρικού χόνδρου μπορούν να οδηγήσουν στην πλήρη καταστροφή του και τελικά στην αποκάλυψη και φθορά του υποχόνδριου οστού.

Η οστεοαρθρίτιδα διαχωρίζεται σε 2 τύπους

Η πρωτοπαθής ΟΑ είναι εκφυλιστικής αιτιολογίας και είναι ο πιο συχνός τύπος ΟΑ ο οποίος αφορά συνήθως άτομα άνω των 60 ετών. Η πρωτοπαθής ΟΑ είναι αγνώστου αιτιολογίας (ιδιοπαθής) δηλαδή, το ακριβές αίτιο πρόκλησης παραμένει άγνωστο παρόλο που η παθολογία και η παθογένεια της ΟΑ έχει αναλυθεί εκτενώς από πολλούς ερευνητές. Ωστόσο, υπάρχουν διάφοροι επιβαρυντικοί παράγοντες που φαίνεται να προδιαθέτουν την ανάπτυξη της οστεοαρθρίτιδας.

 

- Ηλικία (το ρίσκο εμφάνισης της ΟΑ μεγαλώνει όσο αυξάνεται η ηλικία)

- Αυξημένο σωματικό βάρος

- Σκληρή σωματική εργασία       

- Οικογενειακό ιστορικό

 

Η δευτεροπαθής ΟΑ είναι το αποτέλεσμα κάποιας άλλης νόσου ή κάποιου τραυματισμού δηλαδή, είναι γνωστής αιτιολογίας και εμφανίζεται πιο συχνά σε νεαρά άτομα. Η δευτεροπαθής ΟΑ μπορεί να προκληθεί από διάφορα αίτια όπως είναι η μετατραυματική αρθρίτιδα*, η σχαλιδωτική οστεοχονδρίτιδα*, οι συγγενείς παραμορφώσεις των αρθρώσεων (π.χ. δυσπλασία ισχίου), η σηπτική αρθρίτιδα (μικροβιακή φλεγμονή-μόλυνση της άρθρωσης) και οι φλεγμονώδους αιτιολογίας παθήσεις (π.χ. ρευματοειδής αρθρίτιδα και ουρική αρθρίτιδα). Οι ανομοιόμορφες ή οι υπερβολικές φορτίσεις που δέχεται ένας χόνδρος (π.χ. βλαισό γόνατο), οι ανώμαλες αρθρικές επιφάνειες (π.χ. λόγω κατάγματος), οι βλάβες του υποχόνδριου οστού (π.χ. σχαλιδωτική οστεοχονδρίτιδα) και διάφορες παθολογικές καταστάσεις του χόνδρου (π.χ. ρευματοειδής αρθρίτιδα), μπορούν να οδηγήσουν τελικά σε οστεοαρθρίτιδα. 

 

*Μετατραυματική αρθρίτιδα: Η διαταραχή της ομαλότητας της αρθρικής επιφάνειας και ο επακόλουθος τραυματισμός του αρθρικού χόνδρου που οδηγεί τελικά στην οστεοαρθρίτιδα είναι το αποτέλεσμα σοβαρού τραυματισμού της άρθρωσης όπως για παράδειγμα μπορεί να συμβεί μετά από ένα κάταγμα ή μετά από μια συνδεσμική βλάβη.

 

*Σχαλιδωτική οστεοχονδρίτιδα: Άσηπτη νέκρωση του υποχόνδριου οστού και συνακόλουθη προσβολή του υπερκειμένου αρθρικού χόνδρου με αποτέλεσμα την μερική ή ολική απόσπαση κάποιου τμήματος του αρθρικού χόνδρου και του υποχόνδριου οστού από το υποκείμενο οστό. Η επαναλαμβανόμενοι τραυματισμοί φαίνεται να είναι ένα από τα πιθανά αίτια που οδηγούν στην διαταραχή της αιμάτωσης και στην επακόλουθη νέκρωση του υποχόνδριου οστού με τελική κατάληξη την απόσπαση κάποιου οστεοχόνδρινου τμήματος.

 

Η ΟΑ μπορεί να παρουσιάσει ποικίλου βαθμού λειτουργικούς περιορισμούς και να μειώσει ανάλογα την ποιότητα ζωής των ασθενών. Τα συχνότερα συμπτώματα της ΟΑ είναι ο πόνος, η δυσκαμψία, το οίδημα, και η παραγωγή κριγμών κατά την κίνηση. Εμφανίζεται πιο συχνά σε άτομα ηλικίας άνω των 60 ετών και η άρθρωση που επηρεάζεται πιο συχνά είναι η άρθρωση του γόνατος. Ωστόσο, αρκετά συχνά επηρεάζονται και τα ισχία, τα δάχτυλα των χεριών, οι ώμοι αλλά και η σπονδυλική στήλη. Τα ακτινολογικά ευρήματα περιλαμβάνουν στένωση του μεσάρθριου διαστήματος, σκλήρυνση των αρθρικών επιφανειών, κύστεις στο υποχόνδριο οστό και οστεόφυτα (οστικές προσεκβολές). Να τονίσουμε ότι η ακτινολογική εικόνα δεν συμβαδίζει πάντα με την κλινική εικόνα-συμπτωματολογία. Πολύ συχνά οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις των αρθρώσεων δεν παρουσιάζουν συνοδά συμπτώματα (π.χ. πόνος) και για αυτό πολλοί ασθενείς ακόμα και με σοβαρές ακτινολογικές αλλοιώσεις μπορεί να εκδηλώσουν ελαφριά συμπτωματολογία. Ωστόσο, μπορεί και πολλοί ασθενείς με ελαφριές ακτινολογικές αλλοιώσεις να υποφέρουν. Οπότε, ένας ακτινολογικός έλεγχος από μόνος του δεν μπορεί να δώσει ξεκάθαρη εικόνα της κατάστασης του ασθενούς.

 

 

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ

Η φυσικοθεραπεία έχει πρωτεύοντα ρόλο στην αντιμετώπιση της οστεοαρθρίτιδας και αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της συντηρητικής προσέγγισης (φυσικοθεραπεία, φαρμακευτική αγωγή κ.α.). Η φυσικοθεραπευτική παρέμβαση μπορεί να περιλαμβάνει ειδικές τεχνικές κινητοποίησης, ασκήσεις, διατάσεις, TENS κ.α. Τέλος, η χειρουργική επιλογή (π.χ. ολική αρθροπλαστική) προτείνεται συνήθως σε περιπτώσεις όπου η συντηρητική θεραπεία έχει αποτύχει και η συμπτωματολογία επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την ποιότητα ζωής του ασθενούς. Όσον αφορά την μετεγχειρητική αποκατάσταση η φυσικοθεραπευτική παρέμβαση εξασφαλίζει την ασφαλέστερη και ταχύτερη επάνοδο του ασθενούς στις καθημερινές του δραστηριότητες κυρίως μέσω ενός φυσικοθεραπευτικού προγράμματος ειδικών ασκήσεων το οποίο είναι προσαρμοσμένο στις ανάγκες και στις δυνατότητες του κάθε ασθενούς ξεχωριστά.

Σημαντική αύξηση του ανώδυνου εύρους κίνησης (δεξιού γόνατος) και της λειτουργικότητας γυναίκας 90 ετών με οστεοαρθρίτιδα μετά την εφαρμογή ενός προγράμματος ειδικών χειρισμών, ασκήσεων και διατάσεων.

Αν δεν παίζει το βίντεο πατήστε την επιλογή - Παρακολουθήστε το βίντεο στο youtube -

References 

Αποποίηση Ευθύνης

Το περιεχόμενο της ιστοσελίδας είναι σχεδιασμένο κυρίως για γενική ενημέρωση. Καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια, ώστε οι πληροφορίες που αναφέρονται σε αυτήν την ιστοσελίδα να είναι ακριβείς. Σε καμία περίπτωση η ιστοσελίδα αυτή δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως ιατρικός σύμβουλος. Για οποιαδήποτε ιατρικό θέμα σας απασχολεί, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε με τον προσωπικό σας ιατρό.

 

Αντώνης Μαλκότσης

Physiotherapist